ZOL medewerker: Valerie Vanderlinden
Valerie Vanderlinden, verpleegkundige in de Recovery van ZOL Genk
“Wij stellen patiënten gerust, zowel voor als na de operatie”
Heb je je ooit afgevraagd wie je voorbereidt op een operatie en voor je zorgt net nadat je het Operatiekwartier verlaat om veilig te ontwaken? Maak kennis met Valerie Vanderlinden, verpleegkundige op de dienst Recovery van ZOL, campus Sint-Jan. Zij geeft ons een inkijk in het reilen en zeilen van de Recovery en vertelt ons welke eigenschappen een goede recoveryverpleegkundige bezit.
(Lees verder onder de foto)
Wat zijn de taken van een recovery-verpleegkundige?
“Onze hoofdtaak bestaat eruit om patiënten voor te bereiden op een operatie en voor hen te zorgen na de ingreep, voordat ze naar de verpleegafdeling gaan. We vangen patiënten uit wel achttien operatie-zalen op. Patiënten met de meest uiteenlopende aandoeningen komen dus tijdelijk bij ons terecht. De afdeling Recovery is verdeeld in vier werkplekken. Recoveryverpleegkundigen wisselen er regelmatig tussen af. Dat brengt variatie in onze job.”
“In het ‘SAS’ bereiden we patiënten voor op hun ingreep. We vragen hen onder andere naar hun medische gegevens, controleren of ze nuchter zijn en leggen uit wat ze mogen verwachten. Patiënten krijgen er ook een infuus. In een van de twee ‘prikzalen’ gaat de voorbereiding verder. Bij sommige operaties dienen we er locoregionale anesthesie toe. Patiënten die op de dag van hun operatie nog naar huis mogen, verzorgen we in de ‘Kleine Recovery’.“
De afdeling Recovery is verdeeld in vier werkplekken. Recoveryverpleegkundigen wisselen er regelmatig tussen af. Dat brengt variatie in onze job.”
“Patiënten die nog in het ziekenhuis moeten verblijven, komen op de ‘Grote Recovery’ terecht tot ze helemaal wakker en klinisch in orde zijn. Daarna komen verpleegkundigen van de afdeling hen halen om hen daar verder te verzorgen. Sommige patiënten ondergaan een grote operatie en moeten 's nachts op de ‘Grote Recovery’ verblijven, in een van onze kritieke bedden. Ze kunnen pas de dag nadien naar de verpleegafdeling. In beide recoveryzalen is het de taak van recoveryverpleegkundigen om mogelijke complicaties te voorkomen, te verhelpen en om de pijn te beperken.”
Je zegt dat een van je taken als recoveryverpleegkundige eruit bestaat om de pijn na een operatie te verminderen. Daarvoor hebben jullie zelfs een speciaal team binnen de afdeling?
“Klopt! Dat wist ik zelf nog niet toen ik hier begon. Het acute pijnteam bestaat uit anesthesisten en verpleegkundigen gespecialiseerd in de opvolging van patiënten met een pijnpomp of een acuut pijnprobleem. Patiënten die een pijnscore gelijk of hoger dan 4 op 10 aangeven, worden nauwlettend door dat team opgevolgd. De gespecialiseerde pijnverpleegkundigen evalueren het medicatiebeleid onder het toezicht van anesthesisten. Maar ook de afdelingsverpleegkundigen zelf kunnen naast het geven van medicatie acties ondernemen, zoals een geruststellende babbel, een andere lighouding of wat ijs. Die zaken kunnen al een groot verschil maken."
(Lees verder onder de foto)
Een operatie ondergaan en de pijn die daarmee gepaard gaat, is voor veel patiënten ingrijpend. Hoe gaan jullie daarmee om?
“Met een flinke dosis empathie. Het klopt dat patiënten meestal zenuwachtig zijn voor een ingreep. Tijdens de voorbereiding houden we het daarom liever luchtig. We babbelen met patiënten over leuke dingen en gebruiken een vleugje humor. Zowel voor als na de operatie leggen we goed uit wat we doen en wat er nog staat te gebeuren. Dat werkt geruststellend. Als patiënten wakker worden na een operatie zeggen we bijvoorbeeld: “De operatie is achter de rug. U bent nu in de ontwaakzaal.”
Welke eigenschappen zijn naast empathie nog cruciaal voor een recoveryverpleegkundige? “Goed klinisch kunnen redeneren is een must. Patiënten die net een operatie hebben ondergaan, houden we nauwlettend in de gaten. We volgen de hartslag, de bloeddruk en het zuurstofgehalte op en hebben aandacht voor plotse, soms kleine veranderingen als misselijkheid, toenemende pijn of een verandering in huidskleur. Die observaties interpreteren we vervolgens kritisch en linken we aan onze medische kennis van operaties en de eventueel daarmee gepaard gaande complicaties. Zo kunnen we postoperatieve complicaties als een bloeding vroegtijdig herkennen en aanpakken om erger te voorkomen.”
Zowel voor als na de operatie leggen we goed uit wat we doen en wat er nog staat te gebeuren. Dat werkt geruststellend.
“Dat brengt me tot twee andere cruciale eigenschappen van een recoveryverpleegkundige: stressbestendigheid en flexibiliteit. Als een patiënt een complicatie krijgt, moeten we rustig blijven en snel anticiperen op de onverwachte situatie om de beste zorg te blijven garanderen. Gelukkig kunnen we dan altijd rekenen op de kennis en kunde van de artsen en op hulp van collega-verpleegkundigen.”
Hoe kwam je op de dienst Recovery terecht?
“Al in de Bachelor Verpleegkunde maakte ik tijdens een stage kennis met de afdeling. Na mijn studies ging ik bij het Wit-Gele Kruis aan de slag. Maar na zeven jaar maakte ik de overstap naar het ziekenhuis. Ik was namelijk klaar voor een nieuwe uitdaging en wist dat ik die op de Recovery zou vinden. In juli van 2023 ging ik van start. Hoewel ik nog elke dag bijleer, had ik door e-learnings van het ziekenhuis en interne opleiding van collega’s al snel mijn weg hier gevonden."