2022 was voor het bedrijfskundig departement een jaar van transitie op vele vlakken. “De voorbereiding voor een gloednieuw ERP systeem, de beslissing om het stockbeheer te centraliseren op een externe locatie en het verder aan mekaar koppelen van de ziekenhuisapotheken, het is slechts een greep uit de realisaties met grote impact voor de werking van het ziekenhuis” verduidelijkt bedrijfskundig directeur Benny Stevens.
Op het vlak van de organisatie van de logistieke keten zit er een belangrijke herschikking aan te komen.
Benny Stevens: “Dat klopt. In 2022 werd beslist om het logistieke luik vanuit een extern magazijn te organiseren. De realisatie daarvan moet tegen september 2024 gebeurd zijn. We hebben een overeenkomst afgesloten met ontwikkelaar Machiels die op de Oosterring een nieuw gebouw van ruim 2.000 vierkante meter neerpoot dat door ZOL zal gehuurd worden. Omdat het nog moet gebouwd worden hebben wij inspraak in hoe het gebouw geconcipieerd moet worden. Op dit moment zijn de plannen ook reeds afgerond en werd de omgevingsvergunning ingediend.”
“Bedoeling is om zowel het magazijn van Genk als dit van Maaseik naar deze nieuwe locatie te verhuizen tegen september 2024.”
Biedt dit ook opportuniteiten naar het voorkomen van stockbreuken en dergelijke?
“Dit grotere magazijn laat ons toe om een grotere voorraad aan te houden voor die items waar dat zinvol is. Op vandaag zitten we in SJ te klein gehuisvest in de N-blok en werken we op minimale voorraden, hetgeen in geval van backorders ook sneller tot uitputting van de voorraad zal leiden. Het nieuwe magazijn zal een gediversifieerder stock beheer toelaten waarbij betere afspraken kunnen gemaakt worden met de leveranciers bijvoorbeeld met betrekking tot de frequentie van leveren. Ook onze leveranciers willen duurzamer gaan werken en het voorraad.”
“Vooral voor steriele materialen kampen we met een aanzienlijk aantal backorders sinds corona. Dit heeft alles te maken met de wereldwijde logistieke ontwrichting, en de nieuwe Richtlijn Medische Hulpmiddelen (MDR).We merken wel dat de logistieke ketens terug stabiel worden maar de nieuwe Europese MDR regelgeving maakt dat producten tijdelijk of definitief onbeschikbaar zijn waar dan (tijdelijke) alternatieven voor moeten gezocht worden. Onze assortimentscoördinatoren en de dienst logistiek hebben dan ook de handen vol met het opvolgen van backorders, het zoeken naar alternatieven in afstemming met de eindgebruikers.”
Wat gebeurt er met het magazijn op campus Sint-Jan? Dat is toch ook een aanzienlijk aantal vierkante meter die vrijkomt.
“Waar nu het magazijn in Genk is, komt er een volledig nieuwe Centrale Sterilisatie Afdeling (CSA). De huidige CSA is veel te klein en vooral op technisch vlak helemaal gedateerd. De medewerkers verdienen ook een infrastructuur waar het aangenaam werken is. Het besluit om een nieuwe CSA in te richten in de N-blok werd eveneens in 2022 genomen.”
“Zo zie je dat de verhuis van het magazijn de mogelijkheid schept om een nieuwe CSA te bouwen op een campus die geen vierkante meters op overschot heeft, een win – win keuze. In 2023 volgt de studie- en ontwerpopdracht zodat het project aangevat kan worden. De opening is voorzien op 1 januari 2026. Dit betekent wel dat zelfs op de kortst mogelijke timing naar een nieuwe CSA de huidige afdeling nog 3 jaar verder moet. Dat vergt heel wat goodwill van de medewerkers en het in bedrijf houden van de huidige apparatuur want eigenlijk is de huidige infrastructuur helemaal op. Onze medewerkers snakken echt wel naar een eigentijdse, state-of-the-art werkplaats.”
“De ligging van de nieuwe CSA is ook optimaal ten opzichte van het huidige Operatiekwartier en de geplande inplanting van de nieuwe OK-zalen.”
Het op mekaar afstemmen van de apotheken van ZOL Genk en ZOL Maas en Kempen lag ook op het schap voor 2022. Is dit intussen gerealiseerd?
“In 2022 hebben we een belangrijke stap kunnen zetten door het onderliggend informaticapakket Infohos, in gebruik zowel in Genk als in Maaseik, aan mekaar te koppelen tot één geheel. Dit was een noodzakelijke voorwaarde om op termijn de geneesmiddelendistributie vanuit de apotheek in Genk te gaan organiseren.”
“Een concrete integratie van de werking van de apotheken wordt voorbereid voor einde 2023. Vanaf dan zullen een gedeelte van de bereidingen, de administratie en de geneesmiddelendistributie vanuit de apotheek in Genk georganiseerd worden. Uiteraard blijft er in Maaseik en eigen erkende ziekenhuisapotheek met een aanwezigheid van een apotheker. Het is dan ook niet de bedoeling om de service naar de zorg af te bouwen, wel integendeel.”
“We streven ernaar om vanuit 1 organisatiemodel een aantal efficiëntiewinsten te kunnen realiseren, samen met de stapsgewijze implementatie van de nieuwe geneesmiddelendistributie gebaseerd op eenheidsdosissen die we op alle campi gaan uitrollen.”
Hoe zal dit concreet in zijn werk gaan?
“Het project Geneesmiddelendistributie is in 2021 opgestart en einde 2022 definitief goedgekeurd door het directiecomité waarbij de nodige budgetten werden vastgelegd en de keuze van leverancier definitief werd gemaakt. .Begin 2023 ging er een werkgroep aan de slag die het project in zijn geheel zal begeleiden met de verschillende partners van de apotheek, de zorg, de dienst informatica, de technische dienst,… Dit is een groot project waarbij in 2024 en 2025 op de afdelingen de geneesmiddelendistributie zal omgevormd worden naar een model waarbij meer en meer geneesmiddelen via eenheidsdosissen zullen worden aangeleverd en gestockeerd digitaal bewaakte kasten. De nieuwe wijze van picking uit de kasten met scanning van de medicatie door de verpleging zal bijdragen tot een hogere patiëntveiligheid. De kasten zullen vanaf dan ook aangevuld worden door de apotheekmedewerkers obv een klassiek leeg-vol principe zoals de andere voorraden van materialen. Door het loskoppelen van de herbevoorrading met de uitname registratie zullen ook het aantal retours afnemen.”
“De eerste veranderingen zullen in de apotheek zelf plaatsvinden door het installeren van de herverpakkingsmachines tegen Q4 2023 en een andere organisatie van de distributie. Ook voor deze eerste fase van het project is er al veel werk voor IT om alle nodige koppelingen te realiseren. Zo zie je maar dat elk groot project een heel veranderingsmanagement vraagt van de zorg maar ook beslag legt op veel interne resources waardoor het maken van keuzes in de projecten die we willen realiseren voor ons als directie alleen maar belangrijker wordt.”

‘De diensten Aankoop, Logistiek en Apotheek staan voortdurend met mekaar in contact. Het is belangrijk dat deze 3 diensten geolied samenwerken.’
Benny Stevens, bedrijfskundig directeur
Ook voor de dienst Aankoop was 2022 een jaar van grote veranderingen.
“Klopt. De dienst verhuisde naar een nieuwe locatie en werd versterkt. Per 1 juli 2022 werd met Christian Lewandowski een nieuw diensthoofd aangesteld. Hij volgde Nicole Daverveldt op die zich in het laatste jaar voor haar pensionering ten volle heeft kunnen richten op de voorbereiding van het SAP-project, het nieuwe ERP. Het ERP is één van de grote ziekenhuissystemen die de hele werking van de dienst aankoop, logistiek en financiën ondersteuntHet was noodzakelijk om over te stappen naar een nieuw ERP omdat het vorige niet meer door de leverancier werd ondersteund. De beslissing om naar een nieuw ERP te gaan werd Q1 2022 genomen na een openbare aanbesteding. Vanaf dan werkten de diensten IT, Aankoop, Financiën en Logistiek hard samen aan de voorbereiding van de SAP-toepassing om live te gaan op 1 januari 2023. Dit was een krappe timing en geen makkelijke oefening maar wel een noodzakelijke om onze interne werking verder te kunnen borgen en optimaliseren.”
“De dienst Aankoop evolueerde in 2022 ook verder . Met de start van Christian als nieuw diensthoofd werken we aan de versterking van het team, aan het professionaliseren van het toepassen van de wetgeving overheidsopdrachten en aan het samenbrengen van de verschillende elementen van de aankoop van bijvoorbeeld een medisch toestel. Zo is er niet alleen het toestel maar ook het onderhoudscontract en de prijs van bijhorende verbruiksmaterialen hetgeen in zijn geheel moet onderhandeld worden met onze leveranciers. We zien op de markt ook dat leveranciers zich organiseren op grote schaal via overnames van kleinere spelers. Het is ook aan ons om onze grote leveranciers als één geheel te benaderen ipv business unit per business unit. Ook als ZOL hebben we hier nog een hele weg af te leggen.”
“2022 was ook een bijzonder jaar in ons aankoopbeleid gezien de voorthollende inflatie en de daarmee gepaard gaande prijsstijgingen. De oorlog in Oekraïne en de gevolgen van Covid hebben op alle markten de prijzen doen stijgen, vaak aan meer dan het tempo van de gezondheidsindex. Het was een hele opdracht om met onze leveranciers in onderhandeling te gaan en ervoor te zorgen dat prijsstijgingen in de mate van het mogelijke konden beperkt worden tot een niveau lager dan de inflatie en de bijhorende indexering van onze financiering. Dat is vrij aardig gelukt behalve bijvoorbeeld in de voeding als ik het grootste pijnpunt mag benoemen. Zoals je ook in de supermarkt wekelijks merkt zijn ook voor het ziekenhuis de voedingsprijzen met > 20% verhoogd.”
“Verder ging veel aandacht naar de professionalisering van de samenwerking binnen het bedrijfskundig departement. De diensten Aankoop, Logistiek en Apotheek staan voortdurend met mekaar in contact. Het is belangrijk dat deze 3 diensten geolied samenwerken in functie van de ondersteuning van de patiëntenzorg.”
Tot slot. U bent ook verantwoordelijk voor het aankopen van energie in ZOL. En dat terwijl de energieprijzen de voorbije 2 jaar ongekende toppen scheerden.
“Dat was inderdaad een compleet nieuw gegeven met verregaande gevolgen. Sinds 2012 hebben alle Limburgse ziekenhuizen het inkopen van energie verenigd bij de vzw HospiLim als aankoopcentrale waar wij via een werkgroep met een aantal vertegenwoordigers de energiemarkten volgen en de prijzen ‘vastklikken’.”
“In 2022 zijn heel wat ziekenhuizen in de media gekomen met negatieve financiële resultaten omwille van de enorme energieprijzen. In Limburg hebben wij door onze aankoopstrategie op de lange termijn dit scenario gelukkig kunnen vermijden en daar mogen we best blij mee zijn. Echter, vanaf 2023 zullen ook wij de gevolgen wél voelen. We weten dat in 2023 de meerkost voor het ZOL 2 miljoen euro zal bedragenen in 2024 nog verder zal oplopen. Onze overheid komt daarbij wel gedeeltelijk tussen maar enkel maar voor het 1ste semester van 2023. Helaas zal ook het ZOL niet ontsnappen aan een grote financiële impact maar gelukkig nog niet in 2022.”

